Jak czytać przewodnik
×
Każda sekcja filtra pokazuje własną regułę. LUB sumuje zaznaczone opcje — np. „warzywa” i „mięso” pokażą obie kategorie, a dwa poziomy lektyn pokażą oba zbiory. I wymaga jednoczesnego spełnienia wszystkich zaznaczonych cech. Różne sekcje zawsze zawężają wyniki wspólnie.
Zapisywanie i udostępnianie filtrów: status, wyszukiwane hasło, sortowanie i zaznaczone filtry są automatycznie zapisywane w adresie strony, np. ?status=accept&q=brokuły. Skopiowanie całego adresu zachowuje ten sam widok po otwarciu linku. Wyszukiwanie aktualizuje wyniki i adres 200 ms po ostatnim znaku.
Wartości podano na 100 g , a dla wskazanych napojów na 100 ml . Głównym źródłem są generyczne rekordy USDA FoodData Central — SR Legacy . Każdy produkt pokazuje użyty rekord i identyfikator FDC. Gdy nazwa obejmuje całą rodzinę produktów, użyty odpowiednik jest jawnie oznaczony jako reprezentatywny. Dla kilku pozycji nieobecnych w bazie użyto etykiety jednoskładnikowego produktu.
Orientacyjny wskaźnik gęstości odżywczej (własna metoda)
Mikro 0–1000: dla wapnia, magnezu, żelaza, potasu, cynku, selenu oraz witamin A, C, D, E, B12 i folianów ilość jest najpierw zamieniana na procent unijnej RWS, a potem przeliczana na 100 kcal. Każdy z 12 składników ma równą wagę. Wkład pojedynczego składnika jest ograniczony do 100% RWS/100 kcal, aby jedna bardzo wysoka wartość nie zdominowała wyniku.
wkładᵢ = min(100; % RWSᵢ × 100 / kcal porcji bazowej) mikro = 1000 × suma wkładów / najwyższa suma w bazie
Najwyższy wynik w aktualnym zbiorze otrzymuje 1000. Brak wartości daje temu składnikowi 0 punktów, dlatego na karcie pokazano też pokrycie danych. Sód nie zwiększa wyniku, ponieważ nie ma dodatniej RWS dla tego zastosowania. Przy wartości energetycznej 0 kcal wyniku na kalorię nie da się obliczyć.
Gęstość białka: gramy białka na 100 kcal, liczone jako białko × 100 / kcal. Ten wynik jest celowo oddzielony od witamin i minerałów.
Metoda nawiązuje do publicznego opisu konstrukcji ANDI : porównuje porcje o równej energii, zamienia różne jednostki na procent wartości referencyjnej i skaluje najlepszy wynik do 1000. Nie jest rekonstrukcją ANDI, które obejmuje także parametry nieobecne w tej bazie, m.in. fitozwiązki.
Gęstość mikro Wysoka ≥500; średnia 200–499; niższa <200 punktów.
Gęstość białka Wysoka ≥10; średnia 5–9,9; niższa <5 g/100 kcal.
Dużo białka Co najmniej 20% energii pochodzi z białka.
Dużo błonnika Co najmniej 6 g/100 g albo 3 g/100 kcal.
Dużo witaminy / minerału Co najmniej 30% unijnej RWS/100 g; dla napojów 15%/100 ml.
Progi praktyczne aplikacji Tłuszcz ≥20 g; węglowodany netto ≥40 g lub ≤10 g; dużo sodu ≥600 mg.
Aktywne lektyny roślinne Trzy jakościowe klasy: śladowe, mało — naturalnie albo po obróbce — oraz potencjalnie dużo w postaci surowej. Nie są to progi laboratoryjne ani ocena zdrowotności produktu.
Akceptuj / Unikaj — status z dostarczonych list, a nie niezależna ocena medyczna.
Węglowodany ogółem — pozycja USDA obejmująca błonnik; „netto” to proste obliczenie: ogółem minus błonnik i oznaczone poliole.
„—” oznacza brak wiarygodnej wartości w użytym rekordzie, a nie zero.
„Lektyny: śladowe” oznacza brak istotnej ekspozycji z żywności, nie gwarantowane chemiczne zero. Klasa „potencjalnie dużo (surowe)” dotyczy przede wszystkim surowych lub suchych strączków i zmienia się po właściwej obróbce.
Suche strączki mocz 6–12 godzin, wylej wodę, a następnie gotuj w świeżej wodzie w temperaturze 100°C przez co najmniej 30 minut i do pełnej miękkości; uwzględnij też instrukcję producenta.
Marka, odmiana i obróbka mogą istotnie zmieniać wynik, zwłaszcza w serach, sosach, odżywkach, produktach fermentowanych i daniach gotowych.
Stare tagi opisowe pozostają z wcześniejszej wersji; nowa sekcja „Skład odżywczy” jest wyliczana z danych liczbowych.
Progi białka, błonnika oraz witamin i minerałów oparto na rozporządzeniu (WE) 1924/2006 , a RWS na rozporządzeniu (UE) 1169/2011 . Progi tłuszczu, węglowodanów netto i wysokiego sodu są wyłącznie regułami porównawczymi tej aplikacji, nie oświadczeniami żywieniowymi.
Klasy lektyn opracowano na podstawie oceny EFSA (2026) , opinii BfR , zaleceń FDA i badania aktywności w popularnej żywności (Adamcová i wsp., 2021 ). Nie istnieje kompletna, porównywalna baza ani uzgodniony próg „mało/dużo”; EFSA mogła ilościowo scharakteryzować ryzyko tylko dla PHA z fasoli. Dlatego klasy są ostrożnym opisem prawdopodobnej aktywności we wskazanej formie produktu.
Przewodnik nie zastępuje indywidualnej porady dietetycznej ani medycznej.